नयाँदिल्ली– इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल) मा सन् २०२८ देखि दुई नयाँ फ्रेन्चाइजी थप्नेबारे भारतीय क्रिकेट नियन्त्रण बोर्ड (बीसीसीआई) ले प्रारम्भिक छलफल गरिरहेको छ।

प्रस्ताव अघि बढेमा हालका १० टोली बढेर १२ पुग्नेछन्। पुणे र वडोदरालाई नयाँ टोलीका सम्भावित सहरका रूपमा राखिएको छ। तर बीसीसीआईले यसबारे औपचारिक घोषणा गरेको छैन। सहर छनोटबारेको छलफल प्रारम्भिक चरणमै रहेको समाचारमा उल्लेख छ।

फ्रेन्चाइजी थप्ने प्रस्ताव आईपीएलको अर्को प्रसारण अधिकार चक्रसँग जोडिएको बताइएको छ। अहिलेको अधिकार अवधि २०२३–२०२७ सम्मका लागि हो। नयाँ चक्र २०२८ देखि २०३२ सम्मको हुने अपेक्षा छ। नयाँ टोली थपिँदा खेलको सङ्ख्या बढ्न सक्ने भएकाले खेलाडी उपलब्धता, अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट तालिका र प्रसारणकर्ताको चासोबारे बीसीसीआईले विचार गर्नुपर्नेछ।

नयाँ टोलीको मूल्य एक अर्ब डलरभन्दा बढी हुन सक्ने

रिपोर्टअनुसार नयाँ फ्रेन्चाइजीको मूल्य एक अर्ब अमेरिकी डलर अर्थात् करिब ८,९०० करोड भारतीय रुपैयाँभन्दा बढी हुन सक्ने अनुमान रहेको बिजनेस स्टान्डर्डले उल्लेख गरेको छ।

आईपीएल टोलीहरूमा हालै देखिएको उच्च लगानीले नयाँ टोलीका लागि पनि लगानीकर्ताको चासो बढाएको छ। सम्भावित लगानीकर्तामा निजी इक्विटी कम्पनी, पश्चिम एसियाली सार्वभौम सम्पत्ति कोष, अमेरिकी पारिवारिक लगानी कार्यालय र भारतीय व्यापारिक समूह रहेको छ।

निजी इक्विटी कम्पनी पेर्मिराको नाम पनि सम्भावित लगानीकर्ताका रूपमा आएको छ। तर यी नामहरूबारे बीसीसीआईले लगानीकर्ताका सूची सार्वजनिक गरेको छैन।

रोयल च्यालेन्जर्स बेंगलुरु (आरसीबी) हालै करिब १.७८ अर्ब डलर र राजस्थान रोयल्स करिब १.६५ अर्ब डलरको मूल्याङ्कनमा बिक्री भएको समाचारले नयाँ टोलीको सम्भावित मूल्यबारे चर्चा बढाएको हो। तर पुराना फ्रेन्चाइजीको बिक्री मूल्य र नयाँ टोलीको अधिकार किन्ने मूल्य एउटै आधारमा तय हुन्छ भन्ने निश्चित छैन।

प्रसारण अधिकार र खेलको सङ्ख्या

आईपीएलको २०२३–२०२७ प्रसारण अधिकार ६.२ अर्ब डलरमा बिक्री भएको थियो। दुई टोली थपिएमा दर्शकले हेर्ने खेल सङ्ख्या बढ्न सक्छ, जसले प्रसारण अधिकारको मूल्य बढाउने सम्भावना हुन्छ। तर बढी खेल सञ्चालन गर्न मैदान, खेलाडी र प्रसारण उत्पादनमा थप खर्च लाग्छ। अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट तालिकासँग ठोक्किने अवस्था आए खेलाडीको उपलब्धता पनि चुनौती बन्न सक्छ।

यसअघि आईपीएलले सन् २०२२ को सिजनअघि दुई टोली थपेको थियो। लखनऊ सुपर जायन्ट्सलाई आरपीएसजी समूहले ९४ करोड डलरमा र गुजरात टाइटन्सलाई सीभीसी क्यापिटल पार्टनर्सले ७५ करोड डलरमा किनेका थिए। त्यस विस्तारपछि आईपीएल १० टोलीको प्रतियोगिता बनेको हो।

पुणेमा पहिले पनि आईपीएल टोली

पुणे यसअघि दुई फरक अवधिमा आईपीएल टोलीको सहर बनिसकेको छ। पुणे वारियर्स इन्डियाले २०११ देखि २०१३ सम्म प्रतियोगिता खेलेको थियो। त्यसपछि राइजिङ पुणे सुपरजायन्टले २०१६ र २०१७ मा खेल्यो। टोली सन् २०१७ मा फाइनल पुगे पनि मुम्बई इन्डियन्ससँग एक रनले पराजित भएको थियो।

वडोदरालाई सम्भावित सहरका रूपमा अघि सारिनु भने गुजरातमा क्रिकेटको बजार विस्तारसँग जोडिएको हुन सक्छ। तर कुन सहरले टोली पाउने भन्ने अन्तिम निर्णय भएको छैन।